Raket neemt Nijmeegse telescoop mee
Delftse studenten lanceren morgen hun zelfgebouwde raket Stratos II. Aan boord een in Nijmegen gebouwde radiotelescoop. De lancering is in het Huygensgebouw via een livestream te bekijken.
![Toeschouwers bij de lancering van een NASA-raket. Foto: NASA Johnson, Creative Commons](https://www.voxweb.nl/wp-content/uploads/2015/10/lancering-raket.jpg)
Bij goed weer lanceren studenten van de TU Delft morgen in Zuid-Spanje een zelfgebouwde, zeven meter lange raket. Ze willen een hoogte bereiken van vijftig kilometer. Als dat lukt, zijn ze dichterbij hun einddoel: als eerste studentengroep met een eigen raket de ruimte bereiken (honderd kilometer). De lancering is ook voor de Nijmeegse sterrenkundigen belangrijk. Aan boord van de raket is een door hen gemaakte radioantenne, een prototype van de radiotelescoop die de sterrenkundigen over een tijdje op de maan hopen te zetten.
De grote vraag is of de antenne en de bijbehorende elektronica de vlucht – van hooguit tien minuten – überhaupt zullen overleven. ‘Het is spannend of ons instrument de trillingen en de grote versnelling van de lancering aan kan. En of de elektronica daarna aan boord ook nog iets zal doen’, zegt Marc Klein Wolt, directeur van het Radboud Radio Lab, waar de antenne is gemaakt. De afgelopen week waren twee medewerkers van de afdeling al op weg naar Spanje om de antenne, vijftig centimeter lang, en de bijbehorende elektronica te installeren.
Omgeving op de maan
Overigens is het niet de eerste keer dat de Stratos II met een Nijmeegse telescoop aan boord het luchtruim kiest. Vorig jaar rond deze tijd is een eerste poging mislukt vanwege technische problemen. ‘We hebben ons ontwerp daarna nog iets aangepast’, zegt Klein Wolt. En ook dat ontwerp verandert weer als de lancering morgen slaagt. ‘Dan gaan we aan de slag met een exemplaar dat nog meer data kan verwerken en beter is aangepast aan de omgeving op de maan.’
![De radioantenne die wordt ingebouwd in de de Stratos II-raket. Foto: Radboud Radio Lab](https://www.voxweb.nl/wp-content/uploads/2015/10/lanceringraket.2.jpg)
Een radiotelescoop op de maan is al langer de droom van hoogleraar astrodeeltjesfysica en radioastronomie Heino Falcke. Hij verwacht daarmee echt iets nieuws te leren over de oorsprong van het heelal – hoe de eerste sterrenstelsels zijn ontstaan, bijvoorbeeld. De radiogolven of lichtstralen afkomstig van sterrenstelsels net na de oerknal kun je namelijk beter waarnemen vanaf de maan dan vanaf de aarde. Op aarde gooit de dampkring roet in het eten: die houdt zulke lange radiogolven weg van het aardoppervlak.
Bagage zoek
De lancering is overigens een dag uitgesteld (eerst zou die dinsdag plaatsvinden), omdat de studenten pech hadden onderweg. In het vliegtuig onderweg naar Spanje bleek hun bagage, met daarin elektronica voor de raket, naar elders te zijn gevlogen. De bagage was binnen een dag weer terecht. / Martine Zuidweg
UPDATE: Woensdagochtend werd bekend dat de lancering niet doorging wegens technische problemen. De planning is nu dat de raket donderdagochtend om 10.00 uur de lucht in gaat.